Saraybosna Üniversitesi’nde Osmanlı İstimalet Siyaseti ve Bosna kitabının tanıtımı yapıldı

Saraybosna Üniversitesi’nden Dr. Sedat Beslija’nın yazdığı ve Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı (YTB) tarafından Türkçeye çevrilen “Osmanlı İstimalet Siyaseti ve Bosna: 15. ve 16. Yüzyıl” isimli kitabın tanıtımı yapıldı.

Saraybosna Üniversitesi Rektörlüğü’nde yapılan tanıtım toplantısına YTB Başkanı Abdullah Eren, kitabın muharriri Dr. Sedat Beslija, akademisyenler, öğrenciler ile Türk kurum ve kuruluşlarının temsilcileri katıldı.

Osmanlı Devleti’nin Balkanlar’da “gönül alma siyaseti” olarak bilinen ve fethedilen bölgelerdeki halkların ahenk içinde yaşayarak, müsamahanın hakim kılınması için uygulanan ve “istimalet” olarak isimlendirilen kavram Dr. Beslija tarafından anlatıldı.

YTB Lideri Eren, programda yaptığı konuşmada, yurt dışındaki Türklerle ve akraba topluluklarla bağlantıların geliştirilmesine değer verdiklerini, kardeş topluluklardan Bosna Hersek’in de kendileri için kıymeti olduğunu söyledi. Türkiye’nin 1000’den fazla Bosna Hersekli öğrenciye burslu okuma imkanı verdiğini aktaran Eren, şu an Türkiye’de 100’den fazla Bosna Hersekli öğrencinin de üniversite eğitimini sürdürdüğünü belirtti.

Balkanlar’daki öğrencilere yönelik birçok program yürüttüklerini lisana getiren Eren, “Akademik çalışmalarımız var, konferanslar düzenliyoruz ve kitaplar basıyoruz.” dedi.

Eren, dünyanın yaşadığı çok farklı meseleler bulunduğunu belirterek, şunları kaydetti:

“Gazze’de 11 aydır devam eden hadiseler, bize memleketler arası sistemin büsbütün çöktüğünü gösteriyor. Artık dünya üzerinde sürdürülebilir bir memleketler arası hukuk sistemi olmadığı kanaati hepimizde yerleşiyor. Bugün karşılaştığımız meseleler bugüne mahsustur. Bugün dünyada 8 milyar insan var. Tarihin hiçbir devrinde bu kadar insan yaşamadı. Tarihin bir periyodunda bu coğrafyada kurulan bir huzur ve istikrar ortamı var. Bunu da görmek ve anlatmak tarihçiliğin misyonu diye düşünüyorum. Osmanlı Devleti’nin bu coğrafyaya birinci geldiğinde yürütmüş olduğu siyaset bizlere anlatılacak.”

“Türkçesi gönül alma siyaseti”

Dr. Sedat Beslija, yaptığı açıklamada, kitabın kendisinin akademik araştırmaları sonucu ortaya çıktığını belirterek, Boşnakça olan yapıtının YTB tarafından Türkçe ve İngilizceye çevrildiğini kaydetti.

Beslija, kitabın yazılmasının kendisine onur ve erdem verdiğini lisana getirerek, şöyle konuştu:

“Bosna’da yazılan, Boşnakça yazılan tarih kitapları çok sık Türkçeye, İngilizceye çevrilmiyor. O yüzden bu bize bir gurur verdi. Osmanlı tarihçileri başta merhum Halil İnalcık olmak üzere bu ‘istimalet’ kavramını ele almışlardı. Biz bu kavramı Balkanlar ve bilhassa de Bosna özelinde araştırmaya, tarihi bağlama oturtmaya çalıştık. Osmanlı istimalet siyasetini anlamak ve anlatmak lazım. İstimalet, Arapça kökenli bir söz. Çağdaş Türkçesi ise ‘gönül alma siyaseti.’ Osmanlı Devleti, meylettirme, cezbetme, kendi tarafına çekme üzere siyasi stratejileri 15, 16 ve 17. yüzyılda kullanmıştır.”

Osmanlı Devleti’nin istimalet stratejisini öteki Balkan ülkelerinde de kullandığını aktaran Beslija, bu metotlarla Osmanlı’nın yüzyıllar boyunca Balkanlar’da kalıcı olduğunu belirtti.